Open overheid
President Obama staat voor een open overheid. Die openheid betreft zowel zijn regering als de overheidsinstellingen in de VS. Met openheid wordt beoogd innovatie te stimuleren. Deze gedijt beter in een open omgeving waarin gezamenlijk wordt gewerkt aan het uitwerken van nieuwe ideeën. In een open omgeving kan iedereen bijdragen aan de vernieuwing van de natie. Openheid moet de democratie versterken en efficiency en effectiviteit in de regering bevorderen. Het gaat om het bewerkstelligen van het publieke vertrouwen op basis van transparantie, participatie en samenwerking.
De overheid moet transparant zijn. Transparantie bevordert de controleerbaarheid en geeft informatie voor burgers over wat hun regering doet. Het draait hier om het vrijgeven en benutten van overheidsdata. De VS wil snel informatie openbaar te maken in een vorm die het publiek gemakkelijk kan vinden en gebruiken. Overheidsinstanties moeten moderne (internet)technologie inzetten om gegevens over hun activiteiten en besluitvorming online en direct beschikbaar te stellen voor het publiek.
De regering moet participatief worden. Publieke betrokkenheid vergroot de effectiviteit van de regering en verbetert de kwaliteit van haar beslissingen. Kennis is wijd verspreid in de samenleving en ambtenaren moeten kunnen profiteren en toegang zoeken en krijgen tot deze kennis. Overheidsinstellingen moeten burgers meer mogelijkheden bieden om deel te nemen aan beleidsvorming. De kennis die is vergaard uit de samenleving moeten deze instellingen benutten om de regering te ondersteunen en te versterken.
De overheid moet samenwerkingsgericht zijn. Samenwerking bevordert de betrokkenheid van de burgers bij de overheid en de regering. Overheidsinstellingen moeten innovatieve instrumenten, methoden en systemen inzetten om de samenwerking op alle niveaus van de overheid en de regering met de non-profit organisaties, bedrijven en individuen in de particuliere sector te bevorderen.
Onze overheid zou een voorbeeld kunnen nemen aan het beleid van Obama en zich omvormen tot een slanke, open en moderne overheid. Kan de overheid zichzelf veranderen en in het eigen vlees snijden? Dat lijkt mij een onmogelijke opgave. De veranderingen botsen met de cultuur van het ambtenarenapparaat. Ambtenaren hechten aan controle en autonomie. Dat zie je bijvoorbeeld bij de afzonderlijke ministeries. Angst voor een te grote transparantie belemmeren de onderlinge samenwerking.
De veranderingen zullen van bovenaf afgedwongen moeten worden. Wie is de Nederlandse Obama?
Deze discussie is gestart op 19 oktober 2010 15:52 door Jan Willem Boissevain






















20 oktober 2010 20:42
Beste Jan Willem,
Mooie statements, maar overheid blijft veelal politiek. En in politiek is openheid simpelweg niet gewenst, hoe jammer dit ook is. Obama gebruikte de social media heel erg goed bij zijn verkiezing en fundraising, maar nu blijven de mooie verhalen van hem en social media uit.
Het punt met grote organisaties, niet alleen de overheid, is dat ze niet gewend zijn om naar iedereen te luisteren en daar wat mee te doen. Dat zit in ons piramide cultuur. Kleinere organisaties kunnen dit veel beter en begrijpen ook dat transparantie, participatie en samenwerking ervoor zorgt dat nieuwe verbanden ontstaan met andere kleinere organisaties.
Zelf denk ik dat burgers en ondernemers simpelweg niet op dit soort veranderingen moet gaan wachten. Ambtenaar 2.0 lijkt een mooi iniatief, ik ben benieuwd wat voor resultaten eruit komen. Maar ik zou er niet op gaan wachten … Er zullen eerst een paar kleinere overheid instanties het moeten aan durven en bewijs moeten leveren, voordat meer volgen. Zelf zijn wij betrokken bij de gemeente Amersfoort om middels social media het contact, de service en participatie tussen EZ en lokale ondernemers te verbeteren.
27 oktober 2010 00:01
De Nederlandse Obama bestaat helaas niet. Als je vanaf een afstandje naar de overheid kijkt, zie je nog wel (inter)gemeentelijke samenwerking. Maar ook dat lijkt niet gewenst. Beter is fuseren, immers dan zou er meer daadkr(m)acht ontstaan. Schaal je op naar de provincie….dan wordt het al moeiliker…… Nog verder op landelijk niveau….. Ik daag u uit. Leg eens een simele vraag neer die door samenwerking tussen of door verschillende ministeries beantwoord moet worden?… Succes. Klinkt sceptisch maar de opgetrokken muren tussen ministeries zijn groot en dik. Mede veroorzaakt door ons politieke bestel waarin het soms lijkt dat het belangrijker is je politieke tegenstander te bewerken als gezamelijk naar een oplossing te zoeken…en ja meestal gaan de ministeries ten onder aan de dan geldende politieke druk, waarvan de kleur ook nog eens per 4 jaar of vaker verandert. Of ik in die setting van het nederlandse politieke bestel een Obama vindt? Ik ben een rasoptimist, maar helaas de praktijk is weerbarstiger.